Frames voor ramen bakboordzijde motorjacht Xanthiona
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Afbouw, Interieur op 1 januari 2016
Frames rondom bakboord ramen
De Kerstvakantie is deels besteed aan het fabriceren van de frames rondom de ramen aan bakboordzijde van ons motorjacht Xanthiona. De stuurboordzijde was al eerder gedaan om de aluminium kozijnen te isoleren zodat er geen condens meer op ontstaat (Frames rond ramen stuurboordzijde). Het blijft een flinke klus, alles heel precies opmeten, dan het frame op maat zagen, het gat voor het raam erin, vervolgens de zijkanten latje voor latje zagen, bijschuren, alles glad schuren en daarna 2 x in de randsealer. Flink veel pur isolatie er achter en dan de latjes rondom aan de frames bevestigen. Dit moet een definitieve oplossing zijn voor het condens op de kozijnen.
De zijkanten en de voorzijde van de frames moeten nog verder worden afgewerkt: alle schroefgaten opvullen, plamuren, glad schuren, 1 x in de grondlak en 2 x in de aflak. Het zal nog veel uren vergen voordat het allemaal in showroom staat is.
En het moeilijkste komt nog, de frames rondom de voorste ramen. Vanmiddag heb ik dat nog een aantal uren bestudeerd en wat uitgeprobeerd, maar dit vergt nog een 2de poging.
De moeilijkste klus rondom de voorste ramen
Motorjacht Xanthiona aangekomen in Nijkerk
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Motorjacht, Nieuws, Reizen op 6 december 2015
Twee dagen deden we over de 285 km van Düsseldorf naar Nijkerk met ons motorjacht Xanthiona. Met de stroom mee op 1500 toeren haalden we gemiddeld 20 km per uur. ’s Avonds om 17.00 uur arriveerden we de eerste dag na 175 km in het donker in Tiel. De jachthaven was gelukkig enigszins bekend, omdat ik deze zomer iemand had geholpen met zijn schip naar Nederland varen. Ook toen een overnachting in Tiel. Onderweg was het redelijk druk op de Rijn en de Waal, maar dat verliep probleemloos. Er waren ook geen technische mankementen met de Xanthiona.
Veel containers gaan heen en weer op de rijn
Het tweede stuk van 110 km van Tiel naar Nijkerk verliep iets anders. We waren de haven van Tiel nog maar net uit toen een schip van de Rijkswaterstaat ons tegen hield en verzocht vlak voor de sluis bij Tiel naar de wal te komen. Klaarblijkelijk hadden we de marifoon niet op het juiste kanaal en kon sector Tiel ons niet oproepen. Mede omdat er net een schip uit de sluis kwam en er verder op de Waal een duwstel aankwam, maakte men zich zorgen of we dat allemaal wel zagen. Uiteraard had ik de schepen al lang gezien via AIS, maar dat hadden ze graag bevestigd gezien. Na het tonen van het Rijnpatent, registratiebewijs marifoon en bedieningscertificaat marifoon mochten we verder.
AIS is een perfect hulpmiddel op de Rijn/Waal
Na het verlaten van de sluis bij Tiel draaiden we ca. 1700 toeren, maar zonder stroom bleef de snelheid ongeveer 15 km/uur. De dieptemeter deed het hier spontaan niet meer. Na het passeren van de 2de sluis kregen we door dat de dieptemeter het niet meer deed doordat de schroef net iets te veel cavitatie veroorzaakte bij de dieptemeter die aan de achterkant is gemonteerd. Geen probleem, het Amsterdam-Rijnkanaal leek ons diep genoeg.
Ondertussen waaide het flink en na het passeren van de Oranjesluizen bij Amsterdam werden we geconfronteerd met een windkracht 5-6 bij de oversteek van de zuidkant van het Markermeer naar de Hollandse brug bij de Randmeren. Met de wind direct op de zijkant, rolden we redelijk heen en weer, maar het ging allemaal goed. De oversteek deden we met 2000 toeren met een snelheid van ca. 17 km/uur. Door de lage snelheid op het Amsterdam-Rijnkanaal en het verlies aan tijd met het schutten, kwamen we uiteindelijk om 17.00 uur (ook weer in het donker) in Nijkerk aan. Bij de jachthaven en de brug was genoeg licht om zonder problemen aan te leggen.
Mijn zeer goede vriend Kees achter de joystick en de digitale kaart
Het AXIWI communicatiesysteem heeft wederom zijn dienst bewezen. In de sluizen kan ik vanaf de flying bridge perfect communiceren met de persoon in het gangboord die de lijnen bediend. Ook als deze persoon ergens op het achterdek of het zwemplateau is (buiten mijn gezichtsveld) kun je heel goed elkaar op de hoogte houden wat er gebeurd of om aanwijzingen te geven. Ik kan al niet meer zonder.
Met de Xanthiona op 20 minuten rijden van huis kan de afbouw nu hopelijk sneller verlopen.
In het donker op de Randmeren
Verderop moet Nijkerk ergens zijn
Motorjacht Xanthiona eindelijk op weg naar Nederland
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Afbouw, Besturing, Motorjacht, Nieuws, Reizen op 29 november 2015
Beroemde flats langs de Rijnoever in Keulen
Na 7.5 jaar werken bij een internationale organisatie in Bonn en na bijna 4 jaar afbouw van ons motorjacht Xanthiona in Oberwinter, zouden we eind augustus de Xanthiona terug varen naar Nederland. Echter de Xanthiona was 3.5 maand ‘gevangen’ in de haven van Oberwinter vanwege de lage waterstand in de Rijn. Met een diepgang van 1.4 meter moet er even zoveel water staan boven de zandbank voor de haveningang. Twee weken geleden was het op z’n laagst ooit: 37 cm. Gelukkig begon begin deze week het water eindelijk te stijgen, het werd zelfs even 2.80 mtr. Voordat ik me had vrij gemaakt van het werk, zakte het water al weer. Op zaterdag 28 november stond er nog 1.60 mtr boven de zandbank. Deze is op gelijke hoogte als de waterhoogtemeter (pegel) van Oberwinter. Met 20 cm net genoeg speling om over de zandbank te komen.
Weer in Düsseldorf, nu op weg naar huis
Met een goede kennis uit de jachthaven hebben we de Xanthiona naar Düsseldorf gevaren. Een bekende plek van 4 jaar geleden toen ik op weg naar Oberwinter met pech een tijdje in Düsseldorf heb gelegen (zie Pech voor Xanthiona op weg naar Duitsland). De eerste 110 km van de ca. 400 km reis zit er op. Volgend weekend gaat een goede vriend mee voor het laatste stuk tot Nijkerk waar de Xanthiona deze winter ligt.
4 jaar geleden was de Xanthiona nog spartaans en er was geen navigatie-apparatuur. Nu is de Xanthiona grotendeels ingericht en alle electronica en navigatie-apparatuur werkt. Alle electronica en apparatuur was stabiel en functioneerde zoals verwacht. Het AXIWI communictiesysteem beviel goed bij het wegvaren en aanleggen (zie AXIWI behulpzaam bij afvaren en aanleggen), erg handig deze handzame apparaatjes. Ik heb het ook gebruikt tijdens de regelmatige controle van de motorgegevens op de flying bridge en de motorruimte, dan bleef ik in contact met de stuurman en kon zo eventuele bijzonderheden doorgeven.
De compacte AXIWI AT-320
Waren er dan geen problemen? Ja en nee. De electronsiche kaart bewoog niet automatisch mee met de positie van de Xanthiona. Achteraf bleek dit een bedieningsfout van de software. De hydraulische besturing verloor dit keer geen olie, 4 jaar geleden was ik bijna stuurloos. Het enige echte probleem was een foutmelding van het koelwateralarm op het NMEA2000 systeem. Er kwam genoeg koelwater uit de uitlaat, maar de dag erop bleek de Amerikaanse sensor in het koelwatercircuit defect.
AIS is op de drukke Rijn een aangenaam hulpmiddel. Je kunt kilometers verderop zien wat er aan komt en ook sneller varende schepen achter je zie ruim op tijd aankomen. Een echte aanrader voor wie veel op de rivieren vaart.
Het varen met de Simrad FU80 joystick was erg prettig. Deze NMEA2000 joystick verving de electrische joystick van 4 jaar geleden, die was erg gevoelig en moest je continu corrigeren. De Simrad reageeert direct en je kunt er zeer precies mee sturen. Een goede investering.
Simrad FU80, digitaal sturen via NMEA2000
Laag water in de Rijn speelt motorjacht Xanthiona parten
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Afbouw, Interieur, Reizen op 15 november 2015
Pegelstand 37 cm
Eind augustus zouden we ons motorjacht Xanthiona na bijna 4 jaar terug varen naar Nederland. De vaarvakantie naar de Moezel die in de 2de week van augustus had moeten beginnen, ging niet door omdat het water in de Rijn zakte tot beneden 1.40 meter. Met een diepgang van 1.40 komt de Xanthiona dan niet meer over de zandbank die voor de haven ligt. De diepgang over de zandbank is gelijk aan de pegelstand in Oberwinter. Via een app volg ik dagelijks de pegelstand, af en toe krijg ik weer wat hoop dat de Xanthiona er nog dit jaar uit kan. In oktober was er 1 dag even een piek van 1.40 en voordat ik klaar was om naar Duitsland te reizen, zakte het water al weer. Sindsdien bleef het zakken tot vandaag 37 centimeter.
Inmiddels ligt een deel van de steigers op de bodem van de haven, evenals het niet meer gebruikte pannekoekenschip. 1 van de schepen voor aan in de haven heeft nauwelijks nog water rondom de romp. Het wachten is tot in Zuid-Duitsland het water met bakken uit de hemel komt.
Steigers liggen op de bodem van de haven
1 van de schepen ligt bijna droog
Het pannekoekenschip ligt al droog
Elk 2de weekend timmer ik verder aan de Xanthiona. Afgelopen dagen was ik druk met de randen van het plaatwerk waarmee ik het aluminium deel van de ramen volledig weg werk. Dit voorkomt condens op de aluminium frames. Het is veel werk, elke stukje van de binnenrand moet op maat worden gezaagd.
Aluminium frames van de ramen weggewerkt
Er wordt weer getimmerd op motorjacht Xanthiona
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Afbouw, Interieur op 11 oktober 2015
De afbouw van het interieur van ons motorjacht Xanthiona heeft een tijd stil gelegen. Vanaf februari was ik vooral bezig met het installeren van het definitieve 24 V systeem en alle navigatie-apparatuur. Zie o.a. de berichten: Xanthiona digitaal bestuurd, NMEA2000 op de Xanthiona, Amps, AWG en ISO op de Xanthiona en Diverse NMEA2000 apparatuur op de Xanthiona
De eerste was een beetje een proefkonijn
Van het timmerwerk heb ik het lastigste tot het laatst bewaard; de afwerking rondom de ramen in de salon en keuken. De raamkozijnen zijn niet thermisch geisoleerd en dat geeft nogal wat condens als de temperatuur tussen buiten en binnen te veel verschilt. Om van de condens af te komen kapsel ik ze in met purschuim en daarom heen het houtwerk.
Een tijd lang zag ik er tegen op, maar het moest nu toch maar eens. Dus weer aan het ouderwetse timmerwerk. Een precies klusje, zeer nauwkeurig meten, uitzetten op de houten platen en dan daar weer een vierkant in zagen, zodanig dat er later een mooie rand ontstaat. Hieronder zie je het eerste resultaat. De rand moet nog worden afgewerkt.
3 stuks in 1.5 dag
Dit waren de makkelijkste
Aqualarm en uitlaatalarm via Czone op motorjacht Xanthiona
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Afbouw, Apparatuur & electronica, Electrisch op 14 augustus 2015
Na veel gepuzzel is het gelukt om het koelwaterinlaat-alarm (Aqualarm) en het te-hete-uitlaat-alarm via het Czone systeem te schakelen op ons motorjacht Xanthiona. Voor de late lezer: op ons motorjacht heb ik een zogenaamd distributed-power systeem geinstalleerd, bestaand uit modules van het Czone systeem van Bep Marine (Czone van Bep Marine). Dikke stroomkabels lopen naar 5 modules verdeeld over het jacht, waarop de lokale apparatuur en electronica is aangesloten. De modules zijn onderling verbonden via een NMEA2000 databus en gekoppeld via NMEA2000 aan 2 Simrad schermen en een specifiek Czone scherm.
Met 1 druk op het scherm alles aan wat nodig is om te varen
Het Czone wordt bediend via de specifieke Czone software in de Simrad schermen en kan verder naar eigen inzicht worden geprogrammeerd. Via 1 druk op de voorgeprogrammeerde knop op het scherm wordt alles wat nodig is bij het varen in 1 keer aangezet. Er zijn geen fysieke schakelaars meer.
Het was me tot nu toe niet gelukt om het koelwaterinlaat-alarm aan te sluiten. Hier was een speciale Signal Interface (SI) module van Czone voor nodig, waarop diverse signalen van tankzenders, temperatuurmeter en naar min- of plusschakelende schakelaars op worden aangesloten. Na wat geëxperimenteer lukte het om de sensor van het koelwateralarm als plusschakelende input voor de SI te gebruiken. In het Czone systeem is een kritisch alarm gedefinieerd op het moment dat de sensor een blokkade in het koelwater detecteert. In de uitlaat is ook een sensor gemonteerd die als er geen koelwater meer in de uitlaat komt, bij 71 graden via de SI ook een kritsch alarm af laat gaan.
De automatische bilgepompen zijn inmiddels ook via het Czone aangesloten. Voor elke bilgepomp is in Czone eenvoudig een alarm aangemaakt dat afgaat zodra een bilgepomp meer dan 1 ampere stroom gebruikt. Zo biedt Czone veel mogelijkheden voor het definieren van alarmen.
Tot nu toe was ik niet tevreden over het Czone beeldschermpje, het gaf niet de informatie die ik 24 uur per dag wil zien. De handleiding bood uitkomst, via het definiëren van de Favorieten pagina heb ik nu in 1 scherm de stand van alle tanks en van de 230 V en de 24 V zichtbaar. Dezelfde informatie is ook zichtbaar op de Simrad schermen, maar die staan niet altijd aan.
De meest noodzakelijke informatie 24 uur per dag beschikbaar
Tijdelijke en toekomstige keuken motorjacht Xanthiona
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Afbouw, Interieur op 26 juli 2015
Voor de vakantie heb ik op ons motorjacht Xanthiona een tijdelijke keuken gemaakt. Maar de keuken heeft wel de vorm zoals het definitief gaat worden. We kunnen nu 3 weken oefenen of het bevalt en het ontwerp nog aanpassen. Naast de koelkast komt het kookgedeelte. Waar de spoelbak is gemonteerd zal ook ongeveer de toekomstige spoelbak komen met rechts ervan een 45 cm vaatwasser. Oorspronkelijk hadden we ook onder het voorste raam door kastjes gepland, maar die komen nu rechts van de navigatiehoek.
De tafel is een uittrektafel, waar je normaal met 3 personen aan kunt zitten en als ie uitgeschoven is kunnen er 5-6 personen aan zitten. De tafel is 90 cm hoog, je zit er aan met barkrukken. Dat heeft als voordeel dat je mooi naar buiten kunt kijken en door de stoel van de navigatiehoek een klikje lager te zetten kun je ook gelijk aanschuiven.
Tijdelijke keuken
Definitieve keuken krijgt dezelfde vorm.
Uittrektafel voor 5-6 personen
Naviatiehoek sluit aan met de tafel.
Scrabble blijft tegen de verwachting in erg rustig
Riley probeert de vervoersmand van de kat even.
De huisdieren zijn mee, kunnen die ook een beetje wennen.
Eerste proefvaart motorjacht Xanthiona na upgrade
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Afbouw, Apparatuur & electronica, Reizen op 12 juli 2015
Op vrijdag 10 juli hebben we eindelijk de eerste proefvaart gemaakt met ons motorjacht Xanthiona na de upgrade naar NMEA2000. De afgelopen maanden heb ik besteed aan het vervangen van de provisorische 24V elektra en de weinige instrumenten die we in het begin hadden geïnstalleerd om de Xanthiona naar Duitsland te varen.
Je kunt in de vorige berichten lezen hoe ik met behulp van het Czone ‘distributed power’ systeem een 24V systeem heb ingericht dat volledig via NMEA2000 met een touchscreen is te bedienen. Op een viertal plaatsen in het jacht zijn Czone modules aangebracht die onderling verbonden zijn met een NMEA2000 databus. Via een tweetal geprogrammeerde knoppen op het Simrad touchscreen is alle apparatuur aan te zetten die nodig is voor een tocht.
Een tweede NMEA2000 databus is aangebracht om alle navigatieapparatuur en de instrumenten onderling te koppelen en hun NMEA2000 informatie met elkaar uit te wisselen.
Nieuw dashboard Xanthiona
Op het nieuwe dashboard op de flying bridge volstaat het op afstand aanzetten van de hoofdschakelaar voor de 24V voor de motor/boegschroef/elektronische gashendel en de hoofdschakelaar voor alle navigatieapparatuur. Met 2 x drukken op het Simrad touchscreen is alle apparatuur bedrijfsgereed.
We hebben ongeveer 1.5 uur op de Rijn gevaren zonder problemen met de elektronica. De beneden stuurstand met de Simrad FU80 joystick (via NMEA2000) heb ik nog niet gebruikt. Zo ver zo goed.
Motorjacht Xanthiona nu digitaal bestuurd
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Besturing op 23 juni 2015
Jaren geleden bij het begin van de bouw van ons motorjacht Xanthiona heb ik me verdiept in het elektronisch besturen van het jacht. Zie o.a. de berichten Elektronische besturing en Nog een fly-by-wire producent. Aanvankelijk voelde ik veel voor het systeem van Tecnautic, maar zag toch wat nadelen. Een nadeel was bijvoorbeeld dat het niet gebaseerd was op de NMEA2000 standaard, maar een eigen CAN protocol gebruikt wat samenwerking met andere navigatieapparatuur moeilijk maakt. Om die reden had ik de voorkeur voor navigatieapparatuur op basis van NMEA2000. Mede omdat Simrad in de kaartplotters software had opgenomen om het Czone distributed-power systeem te bedienen, koos ik uiteindelijk voor alle apparatuur zoveel mogelijk van Simrad. Zo heb ik inmiddels een NNS12 en NSS7 kaartplotter, AIS400 en de autopilot (RC42, AC42, GPS25, RF25) van Simrad geïnstalleerd, alles onderling samenwerkend via NMEA2000 bus.
Simrad FU80, digitaal sturen via NMEA2000
De hoofdstuurpositie op de flying bridge van de Xanthiona heeft een hydraulische besturing. Binnen wilde ik een zo eenvoudig mogelijke stuurpositie die weinig ruimte in neemt. Een enkel scherm en joystick voor de besturing leek me de ideale oplossing. Later werd me duidelijk dat Simrad een aantal joysticks heeft die via NMEA2000 de autopilot regeleenheid (AC42) kan aansturen, die op zijn beurt de Elektrisch Hydraulische Pomp (EHP), die in het hydraulisch stuursysteem is opgenomen, kan bedienen. Dus digitaal sturen.
De Simrad FU80 is een zogenaamde follow-up joystick, waarbij de uitslag van het roer overeenkomt met de stand van de joystick. Eigenlijk een kleine helmstok. De follow-up joystick wordt ook veel gebruikt door de beroepsvaart. Eerst had ik tijdelijk een joystick geïnstalleerd die matig reageerde, als je naar bakboord drukte duurde het even voordat het roer reageerde en dan was het vaak net te veel en moest je weer bijsturen de andere kant op, je was continue aan het corrigeren en dat was behoorlijk vermoeiend op een lang stuk.
Afgelopen week arriveerde de FU80, die ik via een goeie aanbieding op Ebay in Spanje had gevonden. Het apparaat was wat groter dan de foto deed vermoeden, maar wat werkt dat NMEA2000 systeem toch mooi. Afgelopen weekend de FU80 uit de doos, aansluiten met 1 enkele NMEA2000 kabel op het netwerk en het werkt direct. DE FU80 is zeer direct en zeer precies, 1 graadje naar stuurboord of bakboord en het roer reageert direct. Ik ben erg benieuwd hoe dat in de praktijk stuurt. Een collega motorbootvaarder voorspelt dat ik straks alleen nog maar met de joystick wil sturen.
AXIWI assisteert motorjacht Xanthiona bij het afvaren en aanleggen
Geplaatst door Jurjen Hoekstra in Aan dek, Apparatuur & electronica, Nieuws op 12 juni 2015
Jarenlang heb ik het internet afgezocht op zoek naar een goed communicatiemiddel om ons te ondersteunen bij het afvaren en aanleggen van ons motorjacht Xanthiona. Elke watersporter kent het beeld wel van een boot in een sluis waar iets mis gaat en de schipper vervolgens tegen vrouw en kinderen te keer gaat. Ook ik heb me hier wel eens schuldig aan gemaakt, ondanks mijn meestal coole houding en ‘geen paniek’ mentaliteit. Dat wil ik in de toekomst voorkomen en gelukkig is er nu het AXIWI systeem (AXIWI.nl).
Aangetroffen in het Zilt Magazine als advertentie, had AXIWI direct mijn aandacht. Het enige wat ik tot nu toe als goed intercom systeem had gevonden was het Eartec Simultalk systeem. Dit is in Europa bijna niet te krijgen en als je het uit de VS laat komen moet je ook transport- en importkosten betalen. Inmiddels had ik al eens een klein walkie-talkie systeem gekocht met microfoons die reageren op je stem (zogenaamde VOX). In de praktijk viel dat reageren op de stem erg tegen en een deel van het systeem was wel erg priegelig.
De kleine AIXWI AT-320
AXIWI, geleverd door Axitour (www.axitour.com), is een stuk kleiner en handzamer dan het Eartec systeem en belooft eenvoud in bediening. De systemen kunnen worden toegepast voor rondleidingen, educatie, scheidsrechters , musea, congressen, fietsen, sport en voor ons in het bijzonder, watersport. De basis is de kleine AXIWI AT-320 en ik heb gekozen voor de sport headset/microfoon, de HE-002. In tegenstelling tot de Eartec waar slechts 2 personen tegelijkertijd kunnen spreken, kunnen met het AXIWI systeem 3 personen tegelijkertijd met elkaar communiceren.
Zo zie ik dat ook voor me. Met voorkeur met z’n drieën de Xanthiona aanleggen. In het vorige bericht schreef ik al dat het onmogelijk is om vanaf de flying bridge te assisteren bij het aanmeren. Ook het vrijboord van de Xanthiona is zo hoog dat het voorop bij de boeg onmogelijk is een lijn om een bolder mikken op een lage steiger. Achter bij het zwemplateau afstappen, naar voren lopen, daar de lijn om de bolder gooien en terug aan geven naar de persoon voor op het schip, dat zal de praktijk worden denk ik. Kans genoeg dat er van alles mis gaat en dat communicatie nodig is. Ik voorzie, dat uitgerust met het AXIWI systeem, dit nu gaat lukken zonder geschreeuw en zonder dat iemand ontstemd raakt. Dat houdt het plezier van het varen er tenminste in.
De bediening van het AXIWI is eenvoudig volgens de handleiding. Druk tegelijkertijd gedurende 2-3 seconden op aan/uit en volume toets en het systeem komt na 2 piepjes in ‘master’ mode. Een klein led lampje op de AT-320 brandt continu ter indicatie dat het toestel gebruiksgereed is. In ons geval hebben 2 anderen dan ook een AT-320 en zij drukken 2-3 seconden op de aan/uit en het toestel is na 1 piepje direkt klaar als ‘slaaf’. Bij hun knippert het ledje. 1x de grote S toets indrukken en je kunt urenlang communiceren tussen de 3 toestellen.
Compacte oortelefoon AXIWI HE-002
Het toestelletje is nauwelijks groter dan een luciferdoosje en de sport oortelefoon is ook lekker compact. Vandaag hebben we het in huis even geprobeerd en dat ging goed. Even naar de 4e verdieping gelopen en nog steeds contact. De sport oortelefoon was comfortabel om te dragen. Binnenkort nemen we het mee naar de Xanthiona en dan gaan we het uitgebreider testen. Samen met de vorige week geïnstalleerde Hydronautica afstandsbediening zijn dit volgens mij wel de ultieme hulpmiddelen op een groot jacht bij het afvaren en aanleggen. Ik zal na de zomer nog een vervolg berichtje schrijven over onze ervaringen met het AXIWI systeem.
