Archief voor Categorie Apparatuur & electronica

Update elektrische schema’s motorjacht Xanthiona

Vorige week heb ik op diverse kabels en allerlei elektrische apparatuur (alsnog) labels geplakt. Soms is er te weinig tijd of komt het effe niet uit om de juiste labels aan te brengen, of nog erger de bekabeling klopt niet met het elektrisch schema. Het totale elektrische ontwerp was vooraf uitgewerkt, maar in de praktijk is het soms handiger om een bepaalde kabel toch een andere route te geven of ergens anders op aan te sluiten, of krijgt een apparaat een ander nummer of naam. De meeste apparaten en ook alle aansluitingen op de groepskasten zijn nu gelabeld. Het werd tijd om het geheel van achter de PC nog eens door te nemen en de schema’s aan te passen. De verbeterde schema’s vind je hieronder.

Heel veel afwijkingen zijn er niet. Het concept is nog steeds dat alle boord-electronica en navigatie-apparatuur op 24 V draait en alles wat voor het dagelijkse huishouden nodig is, is gebaseerd op 230 V. In principe zijn er geen schakelaars en wordt alles bediend via touchscreen of reageert via een sensor. Het is een digitaal motorjacht.

Victron accumonitor BMV700

Enkele maanden geleden heb ik een Victron BMV700 accumonitor toegevoegd om goed te traceren hoeveel stroom in en uit de service accu stroomt. Sinds vorige week is de accumonitor ook gekoppeld aan het NMEA2000 systeem zodat ik de status via het netwerk kan zien.

Xanthiona NMEA2000 overzicht

Van de 3 NMEA2000 netwerken wordt er 1 gebruikt om continue de status van de brandstof, drinkwater, zwart water en de 230 V en 24 V te monitoren. Via het 2de netwerk wordt alle boordelectronica en navigatie-apparatuur geschakeld. Alle navigatie informatie wordt uitgewisseld via het 3de netwerk.

Xanthiona 230 V overzicht met KNX touchscreens en sensoren voor het licht

Het 230 V schema toont alle gebruikers, waarbij op dit moment alle stopcontacten zijn aangelegd, alle apparatuur is aangesloten, maar veel van de lichtpunten moeten nog worden geinstalleerd. De lichten worden aan en uit gezet via Zennnio touchscreens of sensoren, die schakelen op basis van het KNX protocol.

B+G Kwh meter

Door het vermoedde hoge stroomverbruik over de afgelopen winter, heb ik inmiddels ook een Kwh meter geinstalleerd om het stroomverbruik beter in de gaten te houden. Op advies van Stroomwinkel.nl gebruik ik de Victron Multiplus niet meer continue om de startaccu’s op spanning te houden. Het apparaat zelf gebruikt ook aardig wat stroom. Het stroomverbruik voor de ‘winterstand’ is nu ca. 4 Kwh per dag en vergeleken met andere boten in de haven is dat ‘normaal’. Er zijn boten bij waar permanent op wordt gewoond en die ca. 10 Kwh per dag gebruiken. Onze ‘zomerstand’ is ongeveer 5.5 Kwh per dag.

 

Advertenties

Een reactie plaatsen

Aqualarm en uitlaatalarm via Czone op motorjacht Xanthiona

Na veel gepuzzel is het gelukt om het koelwaterinlaat-alarm (Aqualarm) en het te-hete-uitlaat-alarm via het Czone systeem te schakelen op ons motorjacht Xanthiona. Voor de late lezer: op ons motorjacht heb ik een zogenaamd distributed-power systeem geinstalleerd, bestaand uit modules van het Czone systeem van Bep Marine (Czone van Bep Marine). Dikke stroomkabels lopen naar 5 modules verdeeld over het jacht, waarop de lokale apparatuur en electronica is aangesloten. De modules zijn onderling verbonden via een NMEA2000 databus en gekoppeld via NMEA2000 aan 2 Simrad schermen en een specifiek Czone scherm.

DSC03068

Met 1 druk op het scherm alles aan wat nodig is om te varen

Het Czone wordt bediend via de specifieke Czone software in de Simrad schermen en kan verder naar eigen inzicht worden geprogrammeerd. Via 1 druk op de voorgeprogrammeerde knop op het scherm wordt alles wat nodig is bij het varen in 1 keer aangezet. Er  zijn geen fysieke schakelaars meer.

Het was me tot nu toe niet gelukt om het koelwaterinlaat-alarm aan te sluiten. Hier was een speciale Signal Interface (SI) module van Czone voor nodig, waarop diverse signalen van tankzenders, temperatuurmeter en naar min- of plusschakelende schakelaars op worden aangesloten. Na wat geëxperimenteer lukte het om de sensor van het koelwateralarm als plusschakelende input voor de SI te gebruiken. In het Czone systeem is een kritisch alarm gedefinieerd op het moment dat de sensor een blokkade in het koelwater detecteert. In de uitlaat is ook een sensor gemonteerd die als er geen koelwater meer in de uitlaat komt, bij 71 graden via de SI ook een kritsch alarm af laat gaan.

De automatische bilgepompen zijn inmiddels ook via het Czone aangesloten. Voor elke bilgepomp is in Czone eenvoudig een alarm aangemaakt dat afgaat zodra een bilgepomp meer dan 1 ampere stroom gebruikt. Zo biedt Czone veel mogelijkheden voor het definieren van alarmen.

Tot nu toe was ik niet tevreden over het Czone beeldschermpje, het gaf niet de informatie die ik 24 uur per dag wil zien. De handleiding bood uitkomst, via het definiëren van de Favorieten pagina heb ik nu in 1 scherm de stand van alle tanks en van de 230 V en de 24 V zichtbaar. Dezelfde informatie is ook zichtbaar op de Simrad schermen, maar die staan niet altijd aan.

Czone favourites

De meest noodzakelijke informatie 24 uur per dag beschikbaar

Een reactie plaatsen

Eerste proefvaart motorjacht Xanthiona na upgrade

Op vrijdag 10 juli hebben we eindelijk de eerste proefvaart gemaakt met ons motorjacht Xanthiona na de upgrade naar NMEA2000. De afgelopen maanden heb ik besteed aan het vervangen van de provisorische 24V elektra en de weinige instrumenten die we in het begin hadden geïnstalleerd om de Xanthiona naar Duitsland te varen.

Je kunt in de vorige berichten lezen hoe ik met behulp van het Czone ‘distributed power’ systeem een 24V systeem heb ingericht dat volledig via NMEA2000 met een touchscreen is te bedienen. Op een viertal plaatsen in het jacht zijn Czone modules aangebracht die onderling verbonden zijn met een NMEA2000 databus. Via een tweetal geprogrammeerde knoppen op het Simrad touchscreen is alle apparatuur aan te zetten die nodig is voor een tocht.

Een tweede NMEA2000 databus is aangebracht om alle navigatieapparatuur en de instrumenten onderling te koppelen en hun NMEA2000 informatie met elkaar uit te wisselen.

Nieuw dashboard Xanthiona

Nieuw dashboard Xanthiona

Op het nieuwe dashboard op de flying bridge volstaat het op afstand aanzetten van de hoofdschakelaar voor de 24V voor de motor/boegschroef/elektronische gashendel en de hoofdschakelaar voor alle navigatieapparatuur. Met 2 x drukken op het Simrad touchscreen is alle apparatuur bedrijfsgereed.

We hebben ongeveer 1.5 uur op de Rijn gevaren zonder problemen met de elektronica. De beneden stuurstand met de Simrad FU80 joystick (via NMEA2000) heb ik nog niet gebruikt. Zo ver zo goed.DSC02076 DSC02087 DSC02104 DSC02115

Een reactie plaatsen

AXIWI assisteert motorjacht Xanthiona bij het afvaren en aanleggen

Jarenlang heb ik het internet afgezocht op zoek naar een goed communicatiemiddel om ons te ondersteunen bij het afvaren en aanleggen van ons motorjacht Xanthiona. Elke watersporter kent het beeld wel van een boot in een sluis waar iets mis gaat en de schipper vervolgens tegen vrouw en kinderen te keer gaat. Ook ik heb me hier wel eens schuldig aan gemaakt, ondanks mijn meestal coole houding en ‘geen paniek’ mentaliteit. Dat wil ik in de toekomst voorkomen en gelukkig is er nu het AXIWI systeem (AXIWI.nl).

Aangetroffen in het Zilt Magazine als advertentie, had AXIWI direct mijn aandacht. Het enige wat ik tot nu toe als goed intercom systeem had gevonden was het Eartec Simultalk systeem. Dit is in Europa bijna niet te krijgen en als je het uit de VS laat komen moet je ook transport- en importkosten betalen. Inmiddels had ik al eens een klein walkie-talkie systeem gekocht met microfoons die reageren op je stem (zogenaamde VOX). In de praktijk viel dat reageren op de stem erg tegen en een deel van het systeem was wel erg priegelig.

De kleine AIXWI AT-320

De kleine AIXWI AT-320

AXIWI, geleverd door Axitour (www.axitour.com), is een stuk kleiner en handzamer dan het Eartec systeem en belooft eenvoud in bediening. De systemen kunnen worden toegepast voor rondleidingen, educatie, scheidsrechters , musea, congressen, fietsen, sport en voor ons in het bijzonder, watersport. De basis is de kleine AXIWI AT-320 en ik heb gekozen voor de sport headset/microfoon, de HE-002. In tegenstelling tot de Eartec waar slechts 2 personen tegelijkertijd kunnen spreken, kunnen met het AXIWI systeem 3 personen tegelijkertijd met elkaar communiceren.

Zo zie ik dat ook voor me. Met voorkeur met z’n drieën de Xanthiona aanleggen. In het vorige bericht schreef ik al dat het onmogelijk is om vanaf de flying bridge te assisteren bij het aanmeren. Ook het vrijboord van de Xanthiona is zo hoog dat het voorop bij de boeg onmogelijk is een lijn om een bolder mikken op een lage steiger. Achter bij het zwemplateau afstappen, naar voren lopen, daar de lijn om de bolder gooien en terug aan geven naar de persoon voor op het schip, dat zal de praktijk worden denk ik. Kans genoeg dat er van alles mis gaat en dat communicatie nodig is. Ik voorzie, dat uitgerust met het AXIWI systeem, dit nu gaat lukken zonder geschreeuw en zonder dat iemand ontstemd raakt. Dat houdt het plezier van het varen er tenminste in.

De bediening van het AXIWI is eenvoudig volgens de handleiding. Druk tegelijkertijd gedurende 2-3 seconden op aan/uit en volume toets en het systeem komt na 2 piepjes in ‘master’ mode. Een klein led lampje op de AT-320 brandt continu ter indicatie dat het toestel gebruiksgereed is. In ons geval hebben 2 anderen dan ook een AT-320 en zij drukken 2-3 seconden op de aan/uit en het toestel is na 1 piepje direkt klaar als ‘slaaf’. Bij hun knippert het ledje. 1x de grote S toets indrukken en je kunt urenlang communiceren tussen de 3 toestellen.

Compacte oortelefoon AXIWI HE-002

Compacte oortelefoon AXIWI HE-002

Het toestelletje is nauwelijks groter dan een luciferdoosje en de sport oortelefoon is ook lekker compact. Vandaag hebben we het in huis even geprobeerd en dat ging goed. Even naar de 4e verdieping gelopen en nog steeds contact. De sport oortelefoon was comfortabel om te dragen. Binnenkort nemen we het mee naar de Xanthiona en dan gaan we het uitgebreider testen. Samen met de vorige week geïnstalleerde Hydronautica afstandsbediening zijn dit volgens mij wel de ultieme hulpmiddelen op een groot jacht bij het afvaren en aanleggen. Ik zal na de zomer nog een vervolg berichtje schrijven over onze ervaringen met het AXIWI systeem.

1 reactie

Motorjacht Xanthiona met afstandsbediening

Dit weekend heb ik het Hydronautica Remote Motor Control (RMC) geïnstalleerd. Dit systeem maakt het mogelijk om met 1 afstandsbediening de motor, boeg- en hekschroef en anker te bedienen. Alhoewel dit systeem op de verlanglijst stond voor de toekomst, kon ik enkele maanden geleden aan een geschikt systeem komen voor een vriendelijke prijs. Zie ook Hydronautica.nl.

Ik zie wel voordelen in een afstandsbediening tijdens het afvaren en vooral aanleggen. Omdat de hoofdstuurpositie op de flying bridge is, is het onmogelijk om daarvandaan te assisteren bij het aanleggen en vastmaken van het motorjacht. Ook het vrijboord van de Xanthiona is hoog, weinig kans om van die hoogte een lijn om een bolder op een lage steiger te mikken. Aanleggen zal een kwestie worden van via het zwemplateau af stappen en dan naar voren lopen om daar de lijnen aan te nemen. Aanleggen zal makkelijk gaan als je met z’n drieen bent, echter ik wil ook in staat zijn om het jacht met behulp van de afstandsbediening alleen aan te leggen.

Ik denk dat het kan. De Xanthiona min of meer op zijn plek varen, voor lijn gereed houden, achterlijn vast maken (eventueel afstappen via zwemplateau), jacht onder controle houden met afstandsbediening, voorlijn vast maken. Ik zal eerst wel flink moeten oefenen.

WP_20150607_001

De control box van het Hydronautica systeem

Het installeren van de Hydronautica RMC ging vlot. Drie draden naar de elektronische motorhendel, 3 draden naar de boegschroef en 3 naar het relais van de ankerlier (hekschroef heb ik nog niet). Ik had ook een keertje geluk, alle draden in 1 x goed. Sluit je ze verkeer om aan, dan ga je achteruit als je vooruit drukt of naar bakboord als je stuurboord drukt.

WP_20150607_002

De Hydronautica afstandsbediening

Tevens heb ik de hoorn op het digitale Czone systeem aangesloten. Ik kan nu digitaal claxonneren. Althans dat dacht ik. Alleen deed ie het niet. Na wat zoeken bleek de hoorn zelf niet meer te functioneren van jarenlang niet gebruiken. Een paar flinke meppen er op en hij was weer los.

WP_20150607_007

De Czone (output interface) op de flying bridge: nu digitaal claxonneren

Verder heb ik de 2de monitor aangesloten, de bedrading aangebracht voor het op afstand bedienen (met sleutelschakelaar) van de centrale 24 V schakelaar, de 24 V schakelaar voor de motor en de 24 V schakelaar voor de navigatie. Ook heb ik nog diverse bedrading van de 24 V, het Czone systeem en de NMEA2000 gefatsoeneerd en definitief aangebracht.

Het enige wat nog moet worden aangesloten is de interface voor de motorgegevens, de dieptemeter, het alarm voor het koelwater en het alarm voor te hete uitlaat. De laatste 2 zijn nog een pijnpunt waar ik nog steeds niet uit ben om die digitaal te maken.

Een reactie plaatsen

Meer NMEA2000 op motorjacht Xanthiona

De afgelopen maanden heb ik de nodige tijd besteed aan het installeren van het 24 Volt elektrisch systeem en aan de diverse navigatie-apparatuur van ons motorjacht Xanthiona. In de vorige berichten heb ik beschreven dat de 24 V gebruikers worden geschakeld via NMEA2000 als deel van het Czone systeem. Ook de navigatie-apparatuur zoals de roerstandmeter, autopilot, kaartplotter, AIS, etc. wisselen informatie uit op basis van NMEA2000.

Het gehele NMEA2000 netwerk is aangelegd en de meeste apparatuur is aangesloten. Tijdelijk had ik een probleem met de roerstandmeter en de autopilot die niet met elkaar wilden communiceren, maar na advies van Navico is dat inmiddels opgelost (de apparatuur teruggezet naar fabrieksinstellingen).

Status 24 V, 230 V en tanks

Status 24 V, 230 V en tanks

Ook de tankzenders werken via NMEA2000 en na kalibratie van de drinkwater en zwartwatertank vorige week, geven deze nu aan in welke mate ze vol of leeg zijn. Hier ondervond ik nog wel een probleem. Het Simrad NSS scherm heeft een mooi overzicht met de status van de 24 V, de 230 V en de tanks, precies wat ik altijd als informatie beschikbaar wil hebben. Helaas lukt het nog niet de Simrad NSS zo te configureren dat de indicatie voor het zwart water op het scherm ook daadwerkelijk de stand van de zwartwatertank is. Nu heb ik dit tijdelijk als grijs water geconfigureerd. De status van de brandstoftanks voor de centrale verwarming (en heet water) krijg ik niet op het scherm. Dat zal nog de nodige research vergen.

Wat ik nog ga proberen is om de informatie van de tanks zichtbaar te maken in de software van YachtControl. YachtControl heeft een monitorfunctie in de software waarmee je enorm veel informatie beschikbaar kunt maken. Hiervoor moet de navigatie PC wel aan staan. Ik had de hoop dat als de 24 V, 230 V en tank informatie op de Simrad NSS goed kan configureren, dat ik dat dan ook op het speciale Czone scherm kan tonen. Dit scherm was specifiek gekocht om 24 uur per dag aan te staan.

Wat ook niet lukte de afgelopen twee weken was het aansluiten/configureren van het koelwateralarm en het uitlaatalarm via NMEA2000. De beschrijving van Czone om beide alarmen op de Signal Interface van Czone aan te sluiten geeft net te weinig uitleg.

Op dit moment moet ik de dieptemeter en de NMEA2000 interface voor de motorinformatie nog installeren. ook de bediening van de hoorn gaat via NMEA2000 en moet nog worden aangesloten op de Switch Control Interface van Czone. De volgende (elektrische) projectjes zijn het aansluiten van de Hydronautica afstandsbediening voor de boeg-/hekschroef, vooruit/achteruit en het ankerlier. Ook komen er nog camera’s om de zijkanten van het jacht te kunnen zien.

Voor de diverse schermen op de flying bridge heb ik inmiddels een nieuw dashboard gemaakt. Dat was flink wat passen en meten om alles op een zo klein mogelijke ruimte te krijgen. Het eerste resultaat zie je op de onderstaande foto.

Nieuw dashboard voor flying bridge

Nieuw dashboard voor flying bridge

1 reactie

Het vierde element op motorjacht Xanthiona

Czone output module, 3x NMEA2000-USB interface en navigatie PC

Czone output module, 3x NMEA2000-USB interface en navigatie PC

Het 4de element van het 24 V en het navigatiesysteem concentreert zich rondom de 2de stuurpositie aan stuurboordzijde in de keuken. De hoofdstuurpositie is op de flying bridge waar vandaan je het jacht het best kunt overzien bij het manoeuvreren in havens, sluizen en als er weinig ruimte is. De 2de stuurpositie is voor als het slecht weer is of als je overzichtelijke lange stukken vaart.

Deze stuurpositie is het 4de deel wat nu vorm begint te krijgen bij het aanleggen van de 24 V elektriciteit en het navigatiesysteem. Een output module van het Czone systeem (zie vorige berichten) zorgt dat er 24 V is voor de gebruikers die bij de stuurpositie worden ingebouwd. Een ventilator loze PC functioneert een beetje als hart van het navigatiesysteem. Op de PC is aangesloten de Actisense NMEA2000-USB interface om informatie uit het NMEA2000 navigatiesysteem in het YachtControl programma zichtbaar te maken. YachtControl wordt gebruikt voor het monitoren van het navigatiesysteem. PC Navigo op dezelfde PC is voor het navigeren op een digitale kaart en om de AIS-posities van andere schepen in de directe omgeving op de kaart te plotten.

Op de PC draait ook nog NM2KAnalyser van Maretron die ook met een NMEA2000-USB interface op het navigatiesysteem is aangesloten om mogelijk problemen op te lossen. Czone heeft een eigen NMEA2000-USB interface voor het configureren van de Czone modules, ook deze is op de PC aangesloten.

Als de 21 inch monitor van de PC niet voor de navigatie wordt ingezet kan hij ook worden gebruikt als TV in de keuken. Naast de monitor staat de Simrad NSS7 die wordt gebruikt voor de bediening van het Czone systeem en de autopilot. Met slechts 5 geprogrammeerde knoppen op het scherm van de Simrad is het meest noodzakelijke voor het varen van de Xanthiona voor handen.

Monitor en SImrad NSS7

Monitor en SImrad NSS7

Helaas moest ik een concessie doen aan mijn idee om volledig zonder schakelaars te werken. Voor de ruitenwisser kreeg ik het door de ingewikkelde schakeling niet voor elkaar om dit via Czone te regelen. Toch maar een schakelaar op het dashboard. De 2de schakelaar op het dashboard is wel digitaal en is om via het Czone de hoorn te bedienen.

Bij de stuurpositie wordt later de Hydronautica module geïnstalleerd om met een afstandsbediening het schip makkelijker aan te kunnen leggen.

5 reacties